ایرانگردی

ایران زیبا را بیشتر بشناسیم! 

 

مسجد نصیرالملک یکی از مساجد قدیمی شیراز است که در زمان قاجار ساخته شده است. رنگ صورتی شفاف کاشی کاری ها که با گذشت زمان هنوز درخشش خود را حفظ کرده است این مسجد را به نام مسجد صورتی هم معروف کرده است.

ویژگی خاص مسجد نصیرالملک که شهرت زیادی برای آن آورده است، نور آرایی شبستان های مسجد است. بازی رنگ و نور در این مسجد چشم هر بازدید کننده ای را خیره می کند و فضای عارفانه ای به وجود می آورد که توصیفش در قالب کلام  نمی گنجد. با مپگرد همراه باشید تا سری به این مسجد زیبا بزنید.

مسجد نصیرالملک (مسجد صورتی) | زیباترین مسجد ایران - 5.0 out of 5 based on 2 votes

سرزمین ایران با تنوع آب و هوایی زیاد و اقلیم چهار فصلش، در تمام طول سال برای هر ایرانی گردش دوست آماده میزبانی است. اگر از سرما و برف گریزانید به جنوب سفر کنید و سری به مکان های دیدنی زیر بزنید، با مپگرد همراه باشید.

25 مکان دیدنی ایران برای سفر در فصل زمستان - 5.0 out of 5 based on 1 vote

مجموعه گنجعلی خان که در پهناورترین استان ایران یعنی کرمان قرار دارد و ساخت آن از سال 1005  تا 1029 قمری طول کشیده است، شامل میدانی است در وسط شهر قدیم کرمان که در اطراف آن بازار، حمام، کاروانسرا، آب انبار، مسجد و ضرابخانه قرار گرقته است. در یک طرف میدان، حجره های تجاری قرار دارد و در سه طرف دیگر آن، بازار بزرگ کرمان که طولانی ترین راسته بازار ایران است.

مجموعه تاریخی گنجعلی خان | طولانی ترین راسته بازار ایران - 5.0 out of 5 based on 3 votes

ورزش اسکی معمولا به عنوان تفریح قشر مرفه شناخته می شود، اما پیست های اسکی ایران برای لذت همه مردم از برف زمستانی، امکانات کافی برای آموزش و خوش گذرانی و اقامت کوتاه مدت دارند. این ورزش مفرح و هیجان انگیز می تواند برای تمام اعضای خانواده جالب باشد و خاطره ای به یاد ماندنی بسازد. در خیلی از کشورهای دنیا با ساختن پیست های مصنوعی و با دریافت هزینه های گزاف، این امکانات را در اختیار گردشگران قرار می دهند، حیف است با وجود این همه پیست اسکی در ایران زیبایمان، این تجربه شیرین را از دست بدهیم. با مپگرد همراه باشید تا با پیست های اسکی ایران آشنا شوید و بتوانید در نزدیکترین پیست اسکی محل زندگیتان این ورزش لذت بخش را تجربه کنید.

برترین پیست های اسکی ایران | لذت بخش ترین ورزش زمستانی - 4.6 out of 5 based on 10 votes

مسجد جامع مظفری کرمان در کنار میدان مشتاقیه (یا به قول کرمانی ها میدان مشتاق) بین بازار گنجعلی خان و خیابان شریعتی قرار دارد. این مسجد 4 ایوانی است که در دوران حکومت امیر مبارزالدین محمد مظفر ساخته شده است. در کتیبه سر در اصلی مسجد جامع کرمان، تاریخ ساخت آن به سال 750 قمری ذکر شده است و در سال های بعد، در دوران صفویه و زندیه  الحاقات و تعمیراتی در آن صورت گرفته است.

مسجد جامع کرمان (مسجد جامع مظفری) | مسجدی 4 ایوانی - 5.0 out of 5 based on 3 votes

مسجد جامع یزد در دل کویر، شاهکار ذوق و هنر ایرانی است که در آن می توان گذر زمان را در ادوار مختلف از دوران ساسانیان تا عصر حاضر دید. مسجد جامع فعلی که عظمت و زیبایی آن چشم هر بیننده و گردشگری را خیره می کند در طی دوره های مختلف  ساخته شده است، از جمله  دوران حکومت های محلی آل کویها، آل مظفر، مغول، ایلخانیان، تیموریان، صفویان و قاجار.

مسجد جامع کبیر یزد | خانه بلندترین مناره های جهان - 5.0 out of 5 based on 3 votes

یلدا که یکی از سنت های باستانی 7 هزار ساله ما ایرانی هاست به بلندترین شب سال گفته می شود که از غروب 30 آذر ماه شروع می شود و تا طلوع 1 دی ماه ادامه دارد. در واقع یلدا شب آخر پاییز و شب اول زمستان است و چون در نیمکره شمالی مصادف با اتقلاب زمستانی است، بعد از آن روزها کم کم طولانی تر و شب ها کوتاه تر می شود.

شب یلدا | یک دقیقه بیشتر بگرد! - 5.0 out of 5 based on 7 votes

شاید شما هم عکس های بی نظیری از چندین حوضچه با رنگ های متفاوت و زیبا که در کنار هم قرار گرفته اند را دیده باشید. خیلی ها فکر می کنند این مکان فوق العاده متعلق به خارج از کشور است. اما چشمه‌های باداب سورت در استان مازندران قرار دارد و دومین چشمه آب شور جهان بعد از چشمه‌های پاموکاله ترکیه است.

چشمه های پلکانی باداب سورت | دومین چشمه آب شور جهان - 5.0 out of 5 based on 4 votes

دروازه ارگ سمنان شاخص ترین جاذبه تاریخی سمنان و نماد آن محسوب می شود.

دروازه ارگ سمنان | شاخص ترین جاذبه تاریخی سمنان - 5.0 out of 5 based on 7 votes

باغ شازده (شاهزاده) بزرگترین و زیباترین باغ تاریخی و یکی از 9 باغ زیبا و معروف ایرانی است که در 30 تیر ماه 1390 در فهرست میراث جهانی یونسکو (UNESCO) هم ثبت شده و به 35 زبان زنده دنیا ترجمه و در نقشه گردشگری یونسکو قرار گرفته است.

باغ شاهزاده در 2 کیلومتری شهر ماهان و 35 کیلومتری کرمان در دامنه کوه های تیگران قرار گرفته است.

باغ شاهزاده (شازده) | بزرگترین و زیباترین باغ تاریخی ایرانی - 5.0 out of 5 based on 5 votes

دریاچه کوه گل سی سخت

دریاچه کوه گل سی سخت، یکی از جاذبه های طبیعی ایران است که در شمال شرقی شهر سی سخت استان کهگیلویه و بویراحمد قرار دارد و در فصل بهار و تابستان پر از گل های شقایق، گیاهان وحشی و آویشن خوش عطر کوهستان می شود و در فصل تابستان میزبان پرندگان مهاجری مثل مرغابی و اردک کله سبز، لک لک، حواصیل، درنا، خروس کولی و چنگر است.

دریاچه کوه گل سی سخت - 5.0 out of 5 based on 8 votes

مجموعه تاریخی شهر باستانی بلقیس در سه کیلومتری شهر اسفراین خراسان شمالی قرار دارد. این مجموعه تاریخی قسمت های مختلفی دارد که در دوره های زمانی مختلف ساخته شده اند و از میان آنها ارگ یا قلعه بلقیس معروفترین و بزرگترین است.

تحقیقات باستان شناسان نشان داده است که این ارگ متعلق به دوره ساسانیان است که  265 سال پیش در حمله افغانها به کلی ویران شد ولی شواهد نشان می دهد تا اواخر دوره قاجار هنوز تعدادی خانواده در ارگ ساکن بوده و زندگی می کرده اند.

قلعه بلقیس | دومین بنای گلی ایران - 5.0 out of 5 based on 8 votes

بدون شک  کمتر کسی را  می‌توان پیدا کرد که حداقل یک بار طعم دلچسب و شیرین گز را  نچشیده باشد. این شیرینی مقوی و خوشمزه یکی از خوراکی‌های محبوب استان اصفهان است و در نقاط دیگری مثل کرمان، یزد و چهار محال بختیاری هم  تولید می‌شود.

گز | مشهورترین سوغات اصفهان - 5.0 out of 5 based on 7 votes

در مورد آداب و رسوم مردم آذربایجان در ماه محرم چقدر می دانید؟ چیزی درباره "طشت گذاری" یا "شاخسی، واخسی" شنیدید؟ پس با مپگرد همراه باشید تا با آداب و رسوم اذری ها در ماه محرم بیشتر آشنا شوید.

طشت‌ گذاری | آداب مردم آذربایجان در ماه محرم - 5.0 out of 5 based on 6 votes

در مورد آداب و رسوم مردم یزد در ماه محرم چقدر می دانید؟ چیزی درباره حمل نخل شنیدید؟ با مپگرد همراه باشید تا خیلی از این آداب و رسوم جالب را بدانید.

نخل برداری | آداب و رسوم مردم یزد در ماه محرم - 5.0 out of 5 based on 1 vote

میدان نقش جهان مجموعه ای بی نظیر از هنر، طبیعت، تاریخ و فرهنگ است، مکانی که شما را مجذوب نقش و رنگ و معماری بناهای منحصر به فردش می کند و همزمان در دل سبزی طبیعت می توانید از خنکی آب فواره های زیبا و صدای پرندگان میهمان حوض های وسیعش لذت ببرید، از کنار حجره های قدیمی و پرقصه اش بگذرید و همزمان موسیقی زیبای مینا کاران و مس تراشان را بشنوید.


میدان نقش جهان (میدان امام)، دومين ميدان بزرگ جهان

میدان نقش جهان از بزرگترین میدان های قدیمی اصفهان است که در گذشته اعتبار شهر اصفهان به حساب می آمده و حتی میدان های بزرگ و معروف آن زمان مثل میدان دوژ پاريس، ميدان سرخ مسكو، ميدان بزرگ شهر بروكسل بلژيك و ميدان كنكورد پاريس هم در رقابت با وسعت آن ناکامند. میدان نقش جهان بعد از ميدان تيان آنكمن در پكن چین، دومين ميدان بزرگ جهان است.

میدان نقش جهان در بهمن 1313 ه.ش در فهرست آثار ملی ایران ثبت شد و در اردیبهشت 1358 ه.ش با نام میدان شاه، از اولین آثار ایرانی بود که به‌ عنوان میراث جهانی یونسکو، ثبت جهانی شد.

میدان نقش جهان (میدان امام)، دومين ميدان بزرگ جهان

 

تاریخچه میدان نقش جهان

در طول زمان میدان نقش جهان را با  اسم های مختلفی می شناختند، مثل میدان بزرگ، میدان اصلی شهر، میدان نو، میدان قصر، میدان شاه، میدان سلطنتی و میدان بزرگ شاهی، که امروز به آن میدان امام می گویند.

با اینکه نقش جهان پیشینه‌ای از دوران تیموریان داشته، ولی سازه به شکل امروزی، در عصر صفویان و زمان سلطنت شاه عباس صفوی پایه‌ گذاری شده‌است. شاه عباس، پس از انتقال پایتختش از قزوین به اصفهان، به کمک وزیر دانشمندش، شیخ بهایی، طرحی نو برای شهر اصفهان پایه ریزی می کند و شهر را در یک پلان 4 باغ به سمت جنوب و زاینده رود گسترش می دهد و میدان نقش جهان هم به عنوان قطب ارتباطی بافت قدیم و جدید شهر بین آنها قرار میگیرد.

تاریخچه میدان نقش جهان

 

تا قبل از ساخت میدان، دراین محل، باغ بزرگی بنام نقش جهان وجود داشته‌ که برگرفته از شهری در آذربایجان بود که امروزه نخجوان نام دارد. در دوران سلجوقیان، بخش میدانی باغ، میدان کوشک نام داشته و برای اجرای مجازات های حکومتی مثل اعدام و برگزاری آیین های رسمی مثل جشن نوروز استفاده می شده ولی بعدها، صفویان میدان را با وسعت خیلی بزرگتر ازکوشک سابق، در سال 1011 ه.ق ساختند. میدان نفش جهان زمان ساخت و بعد از آن در تمام دوران صفویه، فعال و پر رونق بوده، اما در زمان شاه سلطان حسین، به دلیل بی توجهی ها، جوی‌های آب به تدریج راکد شد و درختانی که شاه عباس به دست خود کاشته بود، خشکیدند. بخش‌هایی از میدان مثل عمارت نقاره ‌خانه هم در دوران آشفتگی ایران هنگام حمله اشرف افغان و استقرار حکومت قاجاریه، تخریب شد. اما در زمان حکومت رضا شاه دوباره به میدان توجه زیادی شد، غرفه‎های میدان را مرمت و بازسازی کردند و فعالیت‌های شهری و کسب و کار به راه انداختند و رونق از دسته رفته را به آن باز گرداندند که تا امروز ادامه دارد.

از سال 1368 به بعد به منظور حفظ و نگهداری این اثر ارزشمند، تردد خودروها در بخش جنوبی ممنوع شد و تردد در این بخش به صورت پیاده یا با درشکه انجام می شود.

درشکه ها در میدان نقش جهان اصفهان
درشکه ها در میدان نقش جهان اصفهان

اکثر مناسبت های سلطنتی، رویداد های ورزشی، معاملات تجاری و آیین های مذهبی، در این میدان برگزار می شده و این میدان پذیرای هر فردی با هر لباس و مقام و عقیده ای بوده است. در این محل آیین‌های مختلف ملی و مذهبی، بازی چوگان، قپق اندازی، شاطردوانی، رژه قشون، جشن و چراغانی، آتش‌بازی و … برگزار می شده و در روزهای دیگر محل گردش و خرید مردم و محل برگزاری جمعه بازارهای بزرگ بوده‌است. یکی از اولین مراسم های رسمی که در این میدان برگزار شد، بازگشت پیروزمندانه امام قلی خان از فتح جزیره هرمز به پایتخت آن زمان یعنی (اصفهان) بوده‌ است.

 

معماری بنای میدان نقش جهان

طرح میدان نقش جهان احتمالا با الهام از نقشه های قدیمی تر در اصفهان ( میدان عتیق دوران آل بویه) و تبریز (میدان حسن پادشاه) و قزوین (میدان عالی قاپو) و به دست معماران، استاد محمدرضا و استاد علی‌اکبر اصفهانی اجرا شده است که اسم آنها بر سر در بناهای میدان دیده می شود.

به عنوان نماد اصلی قدرت صفوی، ارسن ( مجموعه بازار، مسجد و بخش حکومتی در یک شهر) نقش جهان، همه بعد های حکومتی، شامل مرکز اجتماعی (مسجد شهر )، مرکز حکومتی (کاخ عالی قاپو)، مرکز اقتصادی (بازار) و مرکز مذهبی (شیعه) مسجد شیخ لطف الله را بصورتی یکپارچه و متحد در خود قرار داده است. در پشت ارسن، ساختمان‌ها و باغ‌هایی بوده که تا کنار زاینده رود ادامه داشته ولی امروزه بیشتر آن‌ها از بین رفته‌اند و تنها کوشک‌های چهل ستون و هشت بهشت باقی مانده است.

میدان نقش جهان در گذشته بزرگتر بوده و بازارهایی اطرافش قرار داشته، اما برای جلوگیری از رانش طاق ها، بازارها و دهانه‌هایی به میدان اضافه شد و آن را کوچکتر کرد که در زمان شاه صفی، این دهانه ها به حجره های تجاری تبدیل شدند.

 

راهنمای بازدید از مجموعه نقش جهان

میدان نقش جهان اصفهان در قسمت شمال شهر، به طول تقریبی 507 و عرض 158 متر ( 85 هزار متر مساحت) و به شکل مستطیلی که در راستای شمالی جنوبی کشیدگی دارد قرار گرفته. در چهارگوشه این میدان مشهورترین و عظیم‌ترین بناهای تاریخی اصفهان مثل مسجد جامع عباسی یا مسجد شاه (در ضلع جنوبی)، مسجد شیخ لطف‌الله (در ضلع شرقی)، عمارت عالی‌قاپو (در ضلع غربی) و سردر قیصریه (در ضلع شمالی) ساخته شده‌است.

مسجد امام در میدان نقش جهان
مسجد جامع عباسی یا مسجد شاه در میدان نقش جهان
کاخ عالی قاپو در میدان نقش جهان
کاخ عالی قاپو در میدان نقش جهان
مسجد شیخ لطف الله در میدان نقش جهان
مسجد شیخ لطف الله در میدان نقش جهان
سردر قیصریه میدان نقش جهان
سردر قیصریه میدان نقش جهان

این چهار بنا را، چهار بازار بزرگ احاطه کرده‌اند که شامل 200 حجره دو طبقه می شوند. هر کدام از بازارها در زمان صفوي به شغلی اختصاص داشت در حال حاضر تمام بازار ها به فروش صنایع دستی اشتغال دارند که شامل آثار منبت کاری، مینا کاری، تزئینات مسی، قلم زنی و هنرهای دیگر مردم اصفهان است.

در طبقه دوم میدان هم، موزه بزرگ اسلامی در حال ساخت است که محلی برای نمایش آثار اسلامی خواهد شد.

حیاط نقش جهان، به شکل صحن مساجد، 4 ایوانی ساخته شده و 4 دروازه دارد. در بخش جنوبی حیاط دو دروازه سنگی چوگان از آن دوره باقی مانده که از آن برای ورزش چوگان استفاده می شد و قدیمی‌ترین دروازه چوگان دنیاست. طرح میدان بعدها الگوی ساخت زمین‌های ورزشی هارلینگام و زمین‌های چوگان معروف دیگر قرار گرفت.

بنای میدان نقش جهان

 

قهوه خانه هایی هم در اطراف میدان نقش جهان وجود دارد که برای گذران وقت شاعران ، هنرمندان ، درباریان و سران مملکتی و سرگرم کردن آنها بوده است.

همچنین در حیاط میدان با درشکه های قرمز و زیبا رو به رو می شوید که گردش با انها در میدان برایتان خاطره انگیز خواهد بود.

قهوه خانه های میدان امام اصفهان
قهوه خانه های میدان امام اصفهان

سر در قیصریه

سردر قیصریه بنایی است در شمال میدان نقش جهان، که در ورودی اصلی بازار بزرگ اصفهان است و در گذشته راه اصلی بازار بوده‌ و به دلیل شباهت آن به یکی از بناهای شهر قیصریه به این نام معروف شد. قبلا سه طبقه ولی الان دو طبقه‌ است. طبقه سوم، نقاره‌ خانه نام داشته که در آن با صدای موسیقی، اوقات روز را اعلام می‌کرده‌اند.

سردر قیصریه شامل چهار در فرعی، یک دروازه اصلی و یک حوض بوده که حوض آن حدود سال 1340 شمسی به باغچه تبدیل شد ولی بعدها احیا شده‌ است. سردر قیصریه تزیینات کاشی کاری زیبایی دارد و نقاشی‌هایی جالب از شکار دسته جمعی شاه عباس، تصویر مردان و زنان اروپایی و جنگ شاه عباس با ازبکان، به هنر رضا عباسی دیده می شود.

ناقوس دیر هرمز و ساعتی که در قلعه پرتغالی‌های جزیره هرمز قرار داشته ، بعد از فتح آن جزیره، به اصفهان آورده شد و در بالای این سردر نصب شد.

سردر قیصریه در میدان امام اصفهان

 

بازار قیصریه یا سلطانی

بعد از عبور از سر در قیصریه وارد بازار بزرگ قیصریه یا بازار سلطانی می شویم. این بازار محل نمایش فرش های اصیل اصفهانی است و زیباترین و معروفترین بازار در عصر صفویه بوده است. راسته بازار سلطانی دو طبقه است که طبقه بالا مربوط به کارهای اداری و طبقه پایین محل خرید و فروش صنایع دستی، فرش و … بوده است.

غیر از بناهایی که الان دیده می شود، سازه های دیگری هم در میدان وجود داشته که به تدریج کابرد خود را از دست داده و از بین رفته‌اند، مثل سرستون‌های مرمرین که احتمالاً از تخت جمشید شیراز به اصفهان آورده شده بودند و الان  یکی به چهلستون منتقل شده و یکی در موزه ایران باستان تهران قرار دارد، و یا 110 توپ اسپانیایی و غنیمت فتح جزیره هرمز به وسیله امام قلی خان و میله قپق به ارتفاع چهل متر که در مرکز میدان بوده اند و الان کاملا نابود شدند و یا بنایی که ساعتی اروپایی در آن نصب شده بوده. در کنار مسجد شیخ لطف‌الله هم، مدرسه‌ای به نام مدرسه خواجه ‌ملک (بعدها اسم آن به مدرسه شیخ لطف‌الله تغییر کرد) وجود داشته که در زمان قاجاریه تخریب شد.

بازار قیصریه یا سلطانی

 

دسترسی به میدان نقش جهان

میدان نقش جهان اصفهان در میدان مرکزی شهر اصفهان قرار دارد و باید از خیابان سپاه به سمت میدان بروید. در شرق میدان، خیابان حافظ و در غرب، خیابان سپه قرار دارد که مسیر رسیدن به میدان است. از خیابان استانداری هم می توانید از طریق کوچه‌ی پشت مطبخ و کوچه‌های عمود به میدان، پباده بروید.

 

نقش جهان در نگاه جهانیان

سیاحان و جهانگردانی که در زمان‌های گذشته به اصفهان سفر کرده اند، از شکوه و عظمت میدان نقش جهان و کاربری های مهم سیاسی اش در مذاکرات تاریخی، تعریف کرده اند مثل مانند شوالیه شاردن، ژان باتیست تاورنیه، پیترو دلاواله، سانسون، انگلبرت کمپفر و ... که بیانش خالی از لطف نیست.

ژان شاردن، فرانسوی میدان نقش جهان را زیباترین میدان دنیا دانسته ‌است.

دیو لافوا، جهانگرد فرانسوی می نویسد : من احتیاجی ندارم که مانند فیثاغورث یونانی در حل مسئله مهمی تلاش کنم ، بلکه کاملاً  برای من مکشوف است و می توانم با نهایت اطمینان بگویم که در دنیای متمدن امروز هیچ گونه بنا ئی وجود ندارد که بتواند از حیث وسعت و زیبائی و تقارن عمارات ، شایسته مقایسه  با این میدان باشد . این عقیده شخص من نیست ، سایر اروپائیان هم که در فن معماری و مهندسی تخصص دارند با عقیده من همراهند.

پیترو دلاواله، جهانگرد ایتالیائی می گوید : دور تا دور این میدان را ساختمانهای مساوی و موزون و زیبا فرا گرفته که سلسله آنها در هیچ نقطه قطع نشده است . درها همه بزرگ و دکانها همسطح خیابان هستند و بالای آنها ایوانها و پنجره ها و هزاران تزئینات مختلف ، منظره زیبائی بوجود آورده است. این حفظ تناسب در معماری و ظرافت کار باعث تجلی بیشتر زیبائی میدان می شود و با وجودی که عمارتهای میدان ناوو نادر رم بلندتر و غنی تر هستند ، اگر جرات این را داشته باشم باید بگویم میدان نقش جهان را بدلایلی ترجیح می دهم.

پرو فسور هینتس، ایران شناس معاصر آلمانی هم می گوید : میدان در مرکز شهر قرار دارد . بنایش موقعی صورت گرفته که مشابه آنرا از نظر وسعت و سبک معماری و اصول شهر سازی در مغرب زمین نداریم.

میدان نقش جهان | دومين ميدان بزرگ جهان - 5.0 out of 5 based on 8 votes

شيخ ابوالحسن علي بن جعفر بن ‌سلمان خرقاني، «يا علي بن احمد» عارف بزرگ قرن چهارم و پنجم هجري، از چهره هاي بسيار درخشان عرفان ايرانی است كه در عرفان ممتاز و كم نظير است.


او در سال 351 يا 352 هجري در روستای خرقان متولد و در سال 425 هجري در سن هفتاد و سه سالگي در همان روستا از دنیا رفت.

گفته می شود شیخ ابوالحسن بر سر در خانقاه خود نوشته بود "هر که در این سرا در آید نانش دهید و از ایمانش مپرسید، چه آنکس که به درگاه باریتعالی به جان ارزد، البته بر خوان بوالحسن به نان ارزد". الان  هم این گفتار بشر دوستانه، شعار ملی گردشگری کشورمان است.

آرامگاه شیخ ابوالحسن خرقانی در ۲۴ کیلومتری شاهرود در تپه‌ای در شمال روستای خرقان قرار دارد.

شیخ ابوالحسن خرقانی
بنای آرامگاه شیخ ابوالحسن خرقانی

 

بنای آرامگاه شیخ ابوالحسن خرقانی

ساختمان آرامگاه چندان امتیازی ندارد و بنای آن از آجر است و گویا در چند سال اخیر بنا شده است. مجموعه آرامگاه به صورت باغ ایرانی است و در کنار آن جوی آبی قرار دارد و مکانی برای استراحت گردشگران در نظر گرفته اند.

جوی آب در آرامگاه شیخ ابوالحسن خرقانی

 

روی قبر شیخ، یک قطعه سنگ مرمر است که اشعاری بر آن حک شده است. در کنار این آرامگاه مسجدی وجود داشته که طبق نوشته بعضی از مؤلفین، گنبدی مخروطی شکل داشته و کاشی های زیبایی در آن کار شده بود.

قبر شیخ ابوالحسن خرقانی
قبر شیخ ابوالحسن خرقانی

در حال حاضر از این مسجد و گنبد، فقط محراب آن باقی مانده که بر خلاف مسجدهای دیگر این نواحی، رو به مغرب است و در آن از نوشته های فارسی و گچ‌بری‌های زیبا و استادانه استفاده شده که به این مظمون است: "گفت علی شيخ قدس الله رحمه: قبله بر پنج است؛ کعبه، قبله مومنان است، بيت المعمور قبله فرشتگان است، عرش قبله دعاگويان است و حق قبله جوانمردان و دوستان".

محراب

 

مجسمه ای از شیخ ابولحسن خرقانی روی پله های ورودی زیارتگاهش قرار دارد که دو طرفش دو شیر و در دستش عصایی مثل مار قرار دارد. گفته شده است که دو شیر نر و یک مار توسط او اهلی شده بودند، و بارش را که در صحرا چوب و خار جمع می کرده به دوش می کشیدند.

مجسمه شیخ ابولحسن خرقانی
مجسمه شیخ ابولحسن خرقانی

 

ارتباط معنوی بايزيد بسطامی با شيخ ابوالحسن خرقانی

در مورد ارتباط معنوی بايزيد بسطامی عارف قرن دوم و سوم هجري، با شيخ ابوالحسن خرقانی، كه از وفات بايزيد (234 هجري) تا تولد شيخ ابوالحسن (351 يا 352هجری) 117 یا 118 سال فاصله است، مطالب زيادی نوشته شده است.

مثلا می گویند "شيخ بايزيد هر سال يك بار به زيارت روستایی میرفت و بر بلندی می ایستاد كه در آن قبر شهدا بوده و زمانی که از خرقان رد می شد می ایستاد و نفس می کشید، مريدان از او سؤال كردند كه شيخ ما هيچ نمي‌شنويم ، گفت: آري كه از اين دِه، بوي مردي مي‌شنوم، مردي بود نام او علي و كنيت او ابوالحسن و درجه و مرتبه اش بسیار از من بالاتر ، بار عَيال خویش كِشد و كِشت كُند و درخت نِشانَد."

نوشته ای در مورد ارتباط معنوی بایزید بسطامی با شیخ ابوالحسن خرقانی

 

آرامگاه شیخ ابوالحسن خرقانی - 5.0 out of 5 based on 4 votes

بسطام شهر کوچکی است که در 6 کیلومتری شهر شاهرود استان سمنان قرار دارد و محل تولد، زندگی و آرامگاه عارف بزرگ و نامی، زاد العارفین شیخ بایزید بسطامی است. شهری  آرام و پوشیده از چنارهای تنومند که در فصل پاییز بسیار زیباست.


 درباره شیخ بایزید بسطامی

بایزید بسطامی ابویزید طیفور پسر عیسی پسر سُروشان بسطامی ملقب به سلطان‌العارفین، در نیمه اول قرن دوم هجری در شهر بسطام از ایالت کومِش (قومِس) در محله مؤبدان (زرتشتیان) در خاندانی زاهد متولد شد. بعضی از محققان معتقدند پدران بایزید ، سُروشان ، پیرو آئین مهر بوده.

گفته شده جَد این عالم بزرگ ایرانی، سُروشان، زرتشتی بوده و بعد مسلمان شده است. زندگی این عارف بزرگ ایرانی مبهم است و تغیرات  زیادی در آن اتفاق افتاده و اطلاعات زیادی درباره آن وجود ندارد. در اما به هر حال بایزید که بنای کارش بر مراقبت نفس بود، در عرفان ایرانی جایگاه ویژه ای دارد تا جایی که عده ای به او لقب  «سلطان العارفین» داده اند.

بایزید بسطامی در سال ۲۶۱  ه.ق درگذشت و در کنار همان صومعه ای که خلوت می کرد و ریاضت می کشید، به خاک سپرده شد.

مجموعه تاریخی آرامگاه  بایزید بسطامی

 

مجموعه تاریخی آرامگاه  بایزید بسطامی

مجموعه بایزید بسطامی سه در ورودی دارد. وقتی وارد محوطه می شوید انگار به گذشته برگشته اید. صدای گنجشک ها و پرواز کبوترها و آسمان آبی در کنار درختان، گنبد فیروزه ای رنگ و کاشی کاری های بی نظیر مجموعه، منظره زیبایی را به وجود آورده است.

بیشترین و زیباترین این آثار مربوط به دوره سلجوقی و ایلخانی است که با آجرکاری، گچبری و کاشی کاری تزیین شده است.

گنبد و کاشی کاری های بسطام
گنبد و کاشی کاری های بسطام
کاشی کاری های بسطام
کاشی کاری های بسطام
کاشی کاری های بسطام2
کاشی کاری های بسطام

برخلاف انتظار، قبر بایزید بسطامی بیرون از فضاهای معماری و در گوشه ای از صحن مجموعه قرار دارد. روی قبر یک سنگ مرمر قرار دارد که کلماتی از مناجات مشهور علی بن ابی‌ طالب برآن حک شده‌ است. همچنین اتاقک کوچک فلزی که روی سنگ مرمرین مزار او نصب شده، مربوط به سال های اخیر است.
نزدیک به مزار بایزید، دو اتاق کوچک وجود دارد که گفته می شود همان صومعه (صومعه بایزید) و محل عبادت بایزید است. این می تواند اشاره ای باشد به زهد و ساده زیستی بایزید و پرهیز او از مظاهر دنیوی.

آرامگاه بایزید بسطامی، مجموعه ای از یک مسجد و چند مزار و بنا است. با فاصله کمی از آن، مزاری برجی شکل با گنبد وجود دارد که به فرزند امام جعفر صادق علیه السّلام، منسوب است و گفته می شود که امام او را برای راهنمایی مردم، همراه بایزید به بسطام فرستاده بود، اما او پیش از درگذشت بایزید فوت کرد و در محل فعلی به خاک سپرده شد.

امامزاده محمد
امامزاده محمد

بنای امامزاده شبیه گنبد غازان خان و قینه آن است، بنای اولیه بقعه، مربوط به غازان خان (670-703 ه-ق) و تعمیرات آن مربوط به دوره الجاتیو است. ایوان امامزاده، بلند و تزئینات آجری فوق‌العاده زیبایی در نمای خارجی و همینطور دری از چوب مشبک ساده دارد.

تزئینات آجری امامزاده محمد در مجموعه بسطام
تزئینات آجری امامزاده محمد در مجموعه بسطام

 

مسجد دوره قاجاریه

در مجموعه تاریخی بسطام، مسجدی بین بقعه امامزاده محمد و مسجد سلجوقی قرار دارد و ظاهراً اول به صورت حیاط کوچکی بوده که در زمان قاجاریه پوشیده شده است، در ضلع جنوبی مسجد سه در کنده کاری شده جالب دیده می‌شود که رابط بین این قسمت و مسجد سلجوقی است، روی سراسر دیوار مسجد هم، آیاتی از قرآن گچبری شده است. تاریخ ساخت مسجد مشخص نیست اما طبق کتیبه موجود در سال 1242 ه.ق تعمیراتی در آن صورت گرفته است.

مسجد سلجوقی

 

مناره بسطام

مناره بسطام در سمت شرقی مسجد بایزید و متصل به آن قرار گرفته و تاریخ بنای آن سال 514 ه.ق است، پلکان های مناره به صورت مارپیچی است و به وسیله روزنه‌هایی که در بدنه مناره تعبیه شده نور داخل آن تأمین می‌شود.

مناره بسطام
مناره بسطام

 

مسجد بایزید بسطامی

این بنا در کنار امامزاده محمد در مجموعه تاریخی بایزید بسطامی قرار دارد و از دو قسمت مختلف مردانه و زنانه، با دو شبستان عمود بر هم تشکیل شده است. بنای قسمت مردانه بر روی آثار مسجدی از دور سلجوقی قرار گرفته است و دارای محراب گچبری نفیس با نقش های هندسی، گیاهی، اسلیمی و گلهای چهار پر است. بخش بالایی محراب هم با کتیبه‌هایی به خط ثلث و نستعلیق از دوره ایلخانی و قاجاری تزئین شده است.

مجموعه تاریخی آرامگاه بایزید بسطامی جزو آن گروه از مجموعه های آرامگاهی بزرگ با طرح نامنظم است که قدیمترین آثار آن به قرن های سوم تا پنجم تعلق دارند، اما بیشترین قسمت های آن در دوره ایلخانیان و بعد از آن ساخته شده است.

مجموعه تاریخی بسطام | آرامگاه شیخ بایزید بسطامی - 5.0 out of 5 based on 6 votes

هرسال قبل از نوروز به مناسبت سال نو، المان های شهری جالبی در سطح شهر مشهد نصب می شود که سال 94 برای هشتمین سال متوالی انجام شد. در پست قبلی مپگرد سری اول المان های نوروز 94 مشهد را معرفی کردیم و در این پست سری دوم را معرفی می کنیم.

المان های شهری نوروز 94 | مشهد (قسمت دوم) - 5.0 out of 5 based on 4 votes

هرسال قبل از نوروز به مناسبت سال نو، المان های شهری جالبی در سطح شهر مشهد نصب می شود که سال 94 برای هشتمین سال متوالی انجام شد. در مپگرد سری اول المان های نوروز 94 مشهد را معرفی می کنیم.

المان های شهری نوروز 94 | مشهد (قسمت اول) - 5.0 out of 5 based on 2 votes
صفحه1 از2

سفرهای پیشنهادی

خبرنامه

برای دریافت اطلاعات مفید گردشگری عضو شوید. ( ما هرگز اسپم نمی فرستیم )
لوگوی جشنواره وب و موبایل ایران